Τo Μουσείο είναι Έμπνευση

Αρχαία αντικείμενα και έργα τέχνης μπορούν να γίνουν αφετηρία για νέες ιδέες. Οι μορφές, τα υλικά και τα ίχνη του χρόνου μας βοηθούν να παρατηρήσουμε με ποιόν τρόπο κάτι παλιό μπορεί να μας εμπνεύσει σήμερα. Το παρελθόν δεν μένει πίσω· γίνεται πηγή σκέψης, φαντασίας και δημιουργίας.

Ξέρεις ότι… τα κυκλαδικά ειδώλια έχουν εμπνεύσει καλλιτέχνες, αρχιτέκτονες, σχεδιαστές και δημιουργούς σε όλο τον κόσμο;

Σκέψου… ποια λεπτομέρεια σε ένα αρχαίο αντικείμενο θα μπορούσε να γίνει αφετηρία για μια δική σου ιδέα.

Σχεδίασε… ένα μικρό σκίτσο που δείχνει πώς ένα αρχαίο αντικείμενο θα μπορούσε να μεταμορφωθεί σε κάτι νέο.

Στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης:
Η Κυκλαδική Συλλογή του Μουσείου παρουσιάζει έναν πολιτισμό της 3ης χιλιετίας π.Χ., του οποίου οι απλές και λιτές μορφές συνεχίζουν να εμπνέουν μέχρι σήμερα.
Κυκλαδικά ειδώλια, μαρμάρινα και πήλινα αγγεία, καθώς και εργαλεία, συνδέουν τον κόσμο των ανθρώπων του παρελθόντος με σύγχρονες καλλιτεχνικές αναζητήσεις, δείχνοντας πώς η έμπνευση ταξιδεύει στον χρόνο.

Όταν αρχαία και σύγχρονα έργα παρουσιάζονται μαζί, δημιουργείται ένας διάλογος ανάμεσα σε εποχές, υλικά και ιδέες. Οι επισκέπτες παρατηρούν, συγκρίνουν και ανακαλύπτουν ότι η τέχνη μπορεί να ξεκλειδώνει νέους τρόπους σκέψης μέσα από τη δική τους προσωπική ματιά.

Ξέρεις ότι… σε αρκετές εκθέσεις του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης, οι επιμελητές τοποθετούν σύγχρονα έργα δίπλα σε αρχαία αντικείμενα, ώστε να αλλάζει ο τρόπος που τα κοιτάμε;

Σκέψου… ποιο σύγχρονο έργο θα έβαζες δίπλα σε ένα αρχαίο αντικείμενο, ώστε να «πουν» μια ιστορία μαζί.

Συνδύασε… δύο αντικείμενα από διαφορετικές εποχές και παρατήρησε πώς αλλάζει η σημασία τους όταν τοποθετηθούν δίπλα-δίπλα.

Στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης:
Μία από τις πιο χαρακτηριστικές φωνές της σύγχρονης τέχνης, η Marlene Dumas, φιλοξενήθηκε στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης στην πρώτη έκθεσή της σε μουσείο στην Ελλάδα. Ανταποκρινόμενη στην ιστορία της παραστατικότητας στην τέχνη, όπως τη βίωσε μέσα στις αρχαιολογικές συλλογές του Μουσείου, η Dumas επέλεξε προσωπικά τα έργα της που περιλαμβάνονται στην έκθεση, ενώ, σε μια σπάνια περίσταση, επέλεξε και τα δεκατέσσερα αρχαιολογικά αντικείμενα που παρουσιάστηκαν μαζί.

Το στήσιμο μιας έκθεσης μπορεί να γίνει πηγή έμπνευσης. Το φως, οι σκιές, οι αποστάσεις ανάμεσα στα έργα και η διαδρομή που ακολουθούμε επηρεάζουν το πώς τα βλέπουμε και το πώς νιώθουμε μέσα στον χώρο. Έτσι, ο χώρος δεν είναι απλώς το πλαίσιο της έκθεσης, αλλά γίνεται μέρος της δημιουργικής εμπειρίας.

Ξέρεις ότι… όταν μια έκθεση από ένα μουσείο παρουσιάζεται σε ένα άλλο μουσείο, στήνεται ξανά από την αρχή;
Ο φωτισμός, η διάταξη των έργων και η αίσθηση του χώρου αλλάζουν, κι έτσι η ίδια έκθεση μπορεί να μοιάζει διαφορετική κάθε φορά.

Συζητήστε στην τάξη… πώς μπορεί να αλλάξει η εμπειρία ενός έργου μόνο με μια αλλαγή στον φωτισμό ή στη θέση του.

Δες… πώς αλλάζει ένα έργο όταν το παρατηρείς από διαφορετική γωνία ή από άλλη απόσταση.

Στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης:
Η μεγάλη έκθεση Κυκλαδίτισσες: Άγνωστες ιστορίες γυναικών των Κυκλάδων, που παρουσιάστηκε αρχικά στην Αθήνα, μεταφέρθηκε στη Σαντορίνη για να εγκαινιάσει το ανακαινισμένο Αρχαιολογικό Μουσείο Θήρας. Η ίδια έκθεση απέκτησε νέο χαρακτήρα, καθώς προσαρμόστηκε σε διαφορετικό χώρο, δείχνοντας πώς το περιβάλλον μπορεί να αλλάξει τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τα έργα και τις ιστορίες τους.

Στα εργαστήρια εντός και εκτός του μουσείου, οι ιδέες των παιδιών δεν μένουν απλώς σκέψεις, αλλά γίνονται πράξη. Με υλικά, πειραματισμό και δοκιμές, οι συμμετέχοντες μεταμορφώνουν την ιδέα τους σε μια πρωτότυπη δημιουργία. Μέσα από τα εργαστήρια που σχεδιάζει το μουσείο, η δημιουργικότητα αποκτά μορφή.

Ξέρεις ότι… πολλά εργαστήρια του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης ξεκινούν από μια απλή παρατήρηση ενός έργου και καταλήγουν σε εντελώς απρόσμενες δημιουργίες;

Θυμήσου… ένα εργαστήριο στο οποίο συμμετείχες και σου άρεσε. Περίγραψε το στην τάξη και πρότεινε να το υλοποιήσετε όλοι μαζί ως ομάδα.

Φτιάξτε όλοι μαζί… έναν «τοίχο ιδεών», όπου ο καθένας κολλάει ένα μικρό σχέδιο ή μια λέξη που του γεννήθηκε από την παρατήρηση ενός έργου.

Στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης:
Κάθε Σαββατοκύριακο, παιδιά και γονείς συμμετέχουν σε εικαστικά εργαστήρια, αφηγήσεις και διαδραστικές περιηγήσεις, σχεδιασμένες για διαφορετικές ηλικίες.
Το παιδικό πρόγραμμα εμπνέεται από αρχαία και σύγχρονα παιχνίδια, ενθαρρύνει τον πειραματισμό και δίνει χώρο στη συνεργασία. Στα εργαστήρια, τα παιδιά παρατηρούν έργα τέχνης, γνωρίζουν καλλιτέχνες και ρεύματα, εμπνέονται από αυτούς και δοκιμάζουν να δημιουργήσουν με τον δικό τους τρόπο.

Η παιδική δημιουργικότητα έχει τη δύναμη να αλλάζει τον τρόπο που βλέπουμε την τέχνη. Κάθε χρόνο, εκατοντάδες παιδιά εμπνέονται από τα εκθέματα του Μουσείου, τη φύση, τις ιστορίες και τα συναισθήματά τους, δημιουργώντας έργα που εκπλήσσουν με τη φρεσκάδα και τη φαντασία τους. Οι ιδέες αυτές δεν μένουν απλώς στο χαρτί, συχνά γίνονται αφορμή για νέες δράσεις και επηρεάζουν τον τρόπο με τον οποίο το μουσείο σχεδιάζει εμπειρίες για το κοινό του.

Ξέρεις ότι… το Cycladic Kids Festival γεννήθηκε από τα έργα του Παιδικού Διαγωνισμού Ζωγραφικής; Οι ιδέες των παιδιών ενέπνευσαν τη δημιουργία ενός ολόκληρου φεστιβάλ αφιερωμένου στη δική τους δημιουργικότητα.

Σκέψου… αν ένα μουσείο σου ζητούσε μια ιδέα για μια νέα δράση, ποια θα ήταν η πρώτη που θα πρότεινες;

Συζητήστε στην τάξη… πώς μπορούν οι ιδέες των παιδιών να αλλάξουν ή να εμπνεύσουν έναν πολιτιστικό χώρο.

Στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης:
Ο Παιδικός Διαγωνισμός Ζωγραφικής ξεκίνησε το 2013 και απευθύνεται σε παιδιά 4–15 ετών, από την προσχολική ηλικία έως και το Γυμνάσιο, καθώς και σε Ειδικά Σχολεία. Τα παιδιά συμμετέχουν ατομικά ή μέσω σχολείων και εκφράζουν τη φαντασία τους μέσα από τη ζωγραφική, γνωρίζοντας παράλληλα τον κόσμο του Μουσείου. Ο διαγωνισμός έχει διεθνή συμμετοχή, με παιδιά από την Ελλάδα και το εξωτερικό, και υποστηρίζεται από ελληνικά σχολεία, πρεσβείες και προξενεία, δίνοντας χώρο στη φωνή και τη δημιουργικότητα κάθε παιδιού.

Η έμπνευση δεν γεννιέται μόνο μέσα στις εκθέσεις, αλλά και μέσα από τις ιστορίες των ανθρώπων. Στις κοινωνικές δράσεις του μουσείου, διαφορετικές ομάδες συναντιούνται, μοιράζονται εμπειρίες και αφηγήσεις της καθημερινότητας και δημιουργούν μαζί. Οι φωνές των συμμετεχόντων γίνονται αφετηρία για νέες ιδέες, δράσεις και αλληλεπίδρασης, δείχνοντας ότι η τέχνη μπορεί να λειτουργήσει ως κοινός τόπος επικοινωνίας.

Ξέρεις ότι… πολλά κοινωνικά προγράμματα του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης έχουν σχεδιαστεί με αφετηρία αληθινές ιστορίες παιδιών, οικογενειών και κοινοτήτων που συμμετείχαν σε δράσεις του μουσείου;

Σκέψου… ποια προσωπική σου εμπειρία θα μπορούσε να γίνει ιδέα για ένα εργαστήριο ή μια δράση στο μουσείο.

Συζητήστε στην τάξη… πώς οι ιστορίες της καθημερινής ζωής μπορούν να εμπνεύσουν την τέχνη και τη δημιουργία.

Στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης:
Το 2016, το Μουσείο υλοποίησε διαπολιτισμικά εκπαιδευτικά εργαστήρια με πρόσφυγες – κυρίως ασυνόδευτα παιδιά – και Έλληνες μαθητές. Παιδιά από διαφορετικές χώρες, γλώσσες και πολιτισμικά περιβάλλοντα συνεργάστηκαν χρησιμοποιώντας την Κυπρο-μινωική γραφή ως κοινό κώδικα επικοινωνίας μέσα από την τέχνη. Στόχος του προγράμματος ήταν η συνύπαρξη, η συνεργασία και η δημιουργία κοινής εμπειρίας, καθώς και η επαφή των παιδιών με το μουσείο ως έναν ανοιχτό και φιλόξενο πολιτιστικό χώρο.